หลายคนเคยสงสัยไหมว่า “หาเงินได้มากขึ้น แต่ทำไมเงินเก็บไม่ได้เพิ่มตาม?” หรือบางครั้งพอเงินเดือนขยับ ก็เริ่มรู้สึกว่าภาษีที่ต้องจ่ายสูงขึ้นเรื่อย ๆ จนแอบกังวลว่า “ยิ่งรายได้เยอะ ยิ่งเสียภาษีหนักจริงหรือเปล่า?” 

ความจริงแล้ว ระบบภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาของไทยใช้รูปแบบที่เรียกว่า “ภาษีขั้นบันได” หรือ Progressive Tax ซึ่งไม่ได้หมายความว่าเมื่อรายได้ขึ้นไปอยู่ในฐานภาษีสูง เราจะต้องเอารายได้ทั้งหมดไปเสียภาษีในอัตรานั้นทันที แต่จะคำนวณแบบ “ไล่ทีละขั้น” คล้ายการเดินขึ้นบันไดนั่นเอง 

บทความนี้จะช่วยให้คุณเข้าใจภาษีขั้นบันไดแบบง่ายที่สุด ตั้งแต่ความหมาย ตารางอัตราภาษี วิธีคำนวณ ไปจนถึงเทคนิควางแผนภาษีที่ช่วยประหยัดเงินในกระเป๋าได้จริง อ่านจบแล้วจะรู้ทันภาษีมากขึ้น และจัดการการเงินได้อย่างมั่นใจ 

ภาษีขั้นบันได คืออะไร? ทำไมคนไทยทุกคนต้องเข้าใจ 

ภาษีขั้นบันได (Progressive Tax) คือ ระบบการจัดเก็บภาษีที่ยึดหลัก คุณมี "เงินได้สุทธิ" มากเท่าไหร่ อัตราภาษีที่คุณต้องจ่ายก็จะขยับสูงขึ้นเป็นขั้นๆ ตามลำดับ โดยกฎหมายจะไม่ได้เอาอัตราภาษีขั้นสูงสุดมาคูณกับเงินรายได้ทั้งหมดของคุณตั้งแต่บาทแรก แต่จะแบ่งเงินรายได้ของคุณออกเป็นชั้นๆ แล้วคิดภาษีเฉพาะส่วนที่เกินในแต่ละขั้นนั่นเอง ดังนั้น การเข้าใจภาษีขั้นบันไดจะช่วยให้คุณมองเห็น "พิมพ์เขียว" ทางการเงินของตัวเอง รู้ว่าตอนนี้ตัวเรายืนอยู่บนบันไดขั้นไหน และต้องทำอย่างไรเพื่อไม่ให้เงินของเราไหลไปกับภาษีมากเกินความจำเป็น 

 

บุคคลธรรมดาต้องยื่นแบบภาษีเมื่อไร? 

บุคคลธรรมดาต้องยื่นแบบภาษีรายได้ตามภาษีขั้นบันได ที่ได้รับจากปีปฏิทินที่ผ่านมาในช่วงระยะเวลาที่กรมสรรพากรกำหนด ที่โดยทั่วไปแล้วจะเริ่มยื่นตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม และสิ้นสุดในวันที่ 31 มีนาคมของปีถัดไป ซึ่งในช่วงเวลาดังกล่าวผู้มีรายได้ จะต้องเตรียมเอกสารและตรวจสอบข้อมูลการหักภาษี ณ ที่จ่าย รวมถึงสิทธิประโยชน์ทางภาษี ที่อาจมีการเปลี่ยนแปลงในแต่ละปี เพื่อให้การยื่นแบบภาษีเป็นไปอย่างถูกต้องและครบถ้วน 


 

อัพเดทตารางอัตราภาษีขั้นบันไดสำหรับบุคคลธรรมดา รายได้เท่าไร เสียกี่ %? 

ช่วงเงินได้สุทธิ (บาท/ปี) 

อัตราภาษี 

0 – 150,000 

ยกเว้น (0%) 

150,001 – 300,000 

5% 

300,001 – 500,000 

10% 

500,001 – 750,000 

15% 

750,001 – 1,000,000 

20% 

1,000,001 – 2,000,000 

25% 

2,000,001 – 5,000,000 

30% 

มากกว่า 5,000,000 

35% 

(พระราชบัญญัติ แก้ไขเพิ่มเติมประมวลรัษฎากร (ฉบับที่ 44) พ.ศ. 2560 ใช้บังคับสำหรับเงินได้พึงประเมินประจำปีภาษี พ.ศ. 2560 ที่จะต้องยื่นรายการใน พ.ศ. 2561 เป็นต้นไป) 

ขอบคุณข้อมูลจาก https://www.rd.go.th/5938.html 

วิธีคำนวณภาษีขั้นบันได คิดยังไง? 

หลายคนกลัวเรื่องภาษีเพราะคิดว่าเป็นเรื่องตัวเลขซับซ้อน แต่จริง ๆ แล้วหลักการมีเพียง 2 ขั้นตอนสำคัญ 

ขั้นตอนที่ 1: หา "เงินได้สุทธิ" ของเราก่อนเสมอ 

เงินได้สุทธิ = เงินได้พึงประเมิน (รายได้ทั้งหมด) - ค่าใช้จ่าย – ค่าลดหย่อน 

ขั้นตอนที่ 2: นำเงินได้สุทธิไปคำนวณแบบขั้นบันได 

 

ตัวอย่างการคำนวณภาษีขั้นบันได 

คุณอัจฉรียสา มี "เงินได้สุทธิ" หลังหักค่าใช้จ่ายและค่าลดหย่อนต่างๆ แล้วอยู่ที่ 600,000 บาท  

  • ขั้นที่ 1: เงิน 150,000 บาทแรก ยกเว้นภาษี (เหลือเงินไปคิดขั้นต่อไป 450,000 บาท) 
  • ขั้นที่ 2: เงินส่วนที่เกินมาตั้งแต่ 150,001 - 300,000 บาท (จำนวน 150,000 บาท) เสีย 5% = 7,500 บาท (เหลือเงินไปคิดขั้นต่อไป 300,000 บาท) 
  • ขั้นที่ 3: เงินส่วนที่เกินมาตั้งแต่ 300,001 - 500,000 บาท (จำนวน 200,000 บาท) เสีย 10% = 20,000 บาท (เหลือเงินไปคิดขั้นต่อไป 100,000 บาท) 
  • ขั้นที่ 4: เงินส่วนที่เหลืออีก 100,000 บาท (ซึ่งอยู่ในช่วง 500,001 - 750,000 บาท) เสีย 15% = 15,000 บาท 

รวมภาษีที่คุณอัจฉรียสา ต้องจ่ายทั้งหมด: 0 + 7,500 + 20,000 + 15,000 = 42,500 บาท 


ลดหย่อนภาษีอะไรได้บ้าง? รวมรายการที่หลายคนใช้สิทธิได้ 

กลุ่มลดหย่อนส่วนบุคคลและครอบครัว 

 

รายการ 

จำนวนเงิน 

ผู้มีเงินได้ 

60,000 บาท 

คู่สมรส (ไม่มีรายได้) 

60,000 บาท 

บุตร 

คนละ 30,000 บาท 

บิดา / มารดา (อายุ 60+ และรายได้ ≤ 30,000/ปี) 

คนละ 30,000 บาท 

ผู้พิการหรือทุพพลภาพ 

คนละ 60,000 บาท 

 

กลุ่มประกัน / สุขภาพ 

รายการ 

จำนวนเงิน 

เบี้ยประกันสุขภาพพ่อแม่ 

ไม่เกิน 15,000 บาท 

เบี้ยประกันชีวิต (ตนเอง) 

ไม่เกิน 100,000 บาท 

เบี้ยประกันชีวิต (คู่สมรส) 

ไม่เกิน 10,000 บาท 

กลุ่มเงินออมและกองทุน 

รายการ 

จำนวนเงิน 

กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ (PVD) 

ไม่เกิน 500,000 บาท 

กองทุนการออมแห่งชาติ (กอช.) 

ไม่เกิน 30,000 บาท/ปี 

กบข. / กองทุนครูเอกชน 

ไม่เกิน 500,000 บาท 

RMF 

ไม่เกิน 30% 15% ของรายได้ และไม่เกิน 500,000 บาท 

กองทุนรวมเพื่อการเลี้ยงชีพ (RMF), กองทุนรวมเพื่อการออม (SSF), กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ (Provident Fund), กองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ (กบข.), กองทุนสงเคราะห์ครูโรงเรียนเอกชน, กองทุนการออมแห่งชาติ (กอช.) และเบี้ยประกันชีวิตแบบบำนาญ โดยแต่ละประเภทจะมีเงื่อนไขและเพดานย่อยแตกต่างกัน เช่น SSF ลดหย่อนได้ไม่เกิน 30% ของเงินได้ และไม่เกิน 200,000 บาท ส่วน RMF ลดหย่อนได้ไม่เกิน 30% ของเงินได้ และเมื่อนำไปรวมกับกองทุนหรือผลิตภัณฑ์เพื่อการเกษียณอื่น ๆ แล้ว ต้องไม่เกิน 500,000 บาทต่อปีภาษี จึงควรวางแผนเลือกลงทุนให้เหมาะกับรายได้ เป้าหมายการออม และเงื่อนไขการถือครองของแต่ละผลิตภัณฑ์ 

 

กลุ่มบ้าน / หนี้สิน 

รายการ 

จำนวนเงิน 

ดอกเบี้ยบ้าน 

ไม่เกิน 100,000 บาท 

กลุ่มค่าลดหย่อนทั่วไป 

รายการ 

จำนวนเงิน 

ประกันสังคม 

ไม่เกิน 9,000 บาท 

เงินบริจาค 

ไม่เกิน 10% ของรายได้สุทธิ 

บริจาคเพื่อการศึกษา / กีฬา 

ลดได้ 2 เท่า (มีเงื่อนไข) 

ภาษีขั้นบันได และข้อควรรู้ทั้งหมดในการลดค่าใช้จ่ายภาษี 

ทั้งหมดที่ได้แนะนำไปนี้เป็นรายละเอียด ที่คุณควรรู้เกี่ยวกับภาษีขั้นบันได การคิดภาษีเงินได้ และการยื่นภาษี 2568ซึ่งหากทำความเข้าใจได้อย่างละเอียด ก็จะช่วยให้คุณจัดการค่าใช้จ่ายตามบันไดภาษีได้ดีอย่างแน่นอน และจะเห็นได้ว่าการใช้จ่ายทั่วไปในชีวิตประจำวัน เช่น การซื้อสิ่งของ หรือการซื้อประกันนั้น ก็เป็นส่วนที่สามารถนำมาลดหย่อนภาษีได้ 

แต่เมื่อต้องเผชิญกับความจำเป็นเร่งด่วนบัตรกดเงินสด KTC PROUD คือตัวช่วยด้านการเงินยามฉุกเฉินที่ช่วยให้คุณวางแผนการเงินได้อย่างรอบคอบไม่สะดุด บริหารเงินง่าย ปิดจบสถานการณ์หมุนเงินไม่ทันใช้ สามารถรูด โอน กด ผ่อน ได้ผ่านแอป KTC Mobile และสามารถใช้ผ่อนสินค้า โปรโมชั่น 0% ได้นานสูงสุด 24 เดือน ณ ร้านค้าที่ร่วมรายการ สมัครง่าย เงินเดือนเริ่มต้น 12,000 บาทก็สมัครได้ 


FAQ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับภาษีขั้นบันได 

 

Q: รายได้ต่อเดือนเท่าไหร่ ถึงจะต้องเริ่มเสียภาษี? 

A: หากคุณเป็นพนักงานประจำที่มีรายได้จากเงินเดือนเพียงอย่างเดียว (ไม่มีรายได้ทางอื่น) และใช้สิทธิลดหย่อนส่วนตัวแบบพื้นฐานที่สุด (60,000 บาท) ร่วมกับเงินสมทบประกันสังคม ถ้าเงินเดือนไม่เกิน 26,000 บาท (หรือรายได้ทั้งปีไม่เกิน 310,000 บาท) จะยังไม่ต้องเสียภาษี เนื่องจากเมื่อหักค่าใช้จ่ายและค่าลดหย่อนแล้ว "เงินได้สุทธิ" จะไม่เกิน 150,000 บาท ซึ่งตกอยู่ในบันไดขั้นแรกที่ได้รับการยกเว้นภาษี 

Q: ถ้ารายได้อยู่ในฐานภาษี 20% ต้องเสีย 20% ทั้งหมดไหม? 

A: ไม่ใช่ ภาษีขั้นบันไดจะคำนวณแบบแยกทีละช่วงรายได้ เช่น รายได้ส่วนแรกอาจได้รับการยกเว้นภาษี ส่วนถัดไปค่อยคิด 5%, 10%, 15% และ 20% ตามลำดับ 

Q: ถ้าเงินเดือนขึ้น จะเสียภาษีแพงขึ้นจนไม่คุ้มไหม? 

A: ไม่จริง แม้ฐานภาษีจะสูงขึ้น แต่ภาษีจะคิดเฉพาะส่วนที่เพิ่มขึ้น ทำให้รายได้สุทธิโดยรวมยังมากกว่าเดิม ไม่ได้ทำให้เงินเหลือน้อยลงกว่าเดิม 

Q: ถ้ามีรายได้หลายทาง สรรพากรคิดภาษีขั้นบันไดแยกกันแต่ละรายได้ไหม? 

A: ไม่แยก เนื่องจากกรมสรรพากรจะใช้วิธี "มัดรวมทุกรายได้เข้าด้วยกัน" ในรอบปีนั้นๆ ไม่ว่าจะเป็นเงินเดือน, โบนัส, เงินฟรีแลนซ์, ค่าเช่าบ้าน หรือเงินปันผล จากนั้นค่อยนำยอดรวมทั้งหมดไปหักค่าใช้จ่าย (ตามประเภทรายได้) หักค่าลดหย่อน แล้วเหลือเป็น "เงินได้สุทธิก้อนเดียว" เพื่อนำไปวิ่งเข้าตารางภาษีขั้นบันไดครับ ยิ่งมีรายได้หลายทาง ฐานภาษีจึงยิ่งขยับสูงขึ้นได้ง่าย 

Q: ฟรีแลนซ์หรือพ่อค้าแม่ค้าต้องเสียภาษีขั้นบันไดไหม? 

A: ต้องเสีย หากมีรายได้เข้าเกณฑ์ตามที่กรมสรรพากรกำหนด โดยจะคำนวณจากเงินได้สุทธิหลังหักค่าใช้จ่ายและค่าลดหย่อนเช่นเดียวกับพนักงานประจำ 

Q: วางแผนภาษียังไงให้จ่ายน้อยลงแบบถูกกฎหมาย? 

A: วิธีสำคัญคือใช้สิทธิลดหย่อนให้ครบ วางแผนลงทุนลดหย่อนภาษี และติดตามมาตรการภาครัฐในแต่ละปี เพื่อช่วยลดฐานภาษีอย่างมีประสิทธิภาพ 

 

สรุปแล้ว “ภาษีขั้นบันได” ไม่ได้เป็นเรื่องน่ากลัวอย่างที่หลายคนคิด หากเข้าใจวิธีคำนวณและรู้จักใช้สิทธิลดหย่อนอย่างเหมาะสม ก็สามารถช่วยลดภาระภาษีและวางแผนการเงินได้มีประสิทธิภาพมากขึ้น ที่สำคัญ การบริหารกระแสเงินสดระหว่างปีเองก็เป็นอีกเรื่องที่ไม่ควรมองข้าม โดยเฉพาะช่วงที่มีค่าใช้จ่ายก้อนใหญ่หรือรายจ่ายเข้ามาพร้อมกัน การมีตัวช่วยด้านสภาพคล่องอย่างบัตรกดเงินสด KTC PROUD ก็ช่วยให้จัดการการเงินได้คล่องตัวขึ้น ทั้งการกดเงินสดเท่าที่จำเป็น หรือเลือกผ่อนชำระสินค้าและบริการกับร้านค้าที่ร่วมรายการ เพื่อให้คุณสามารถวางแผนทั้ง “ภาษี” และ “การเงิน” ได้สมดุลมากยิ่งขึ้นในระยะยาว 

 

ชีวิตการเงินไม่มีสะดุด นึกถึงบัตรกดเงินสด KTC PROUD